و شرط وصول انسان به نعمت‌هاى ابدى و لذّات حقيقى عالم آخرت آنست كه از سر شهوات حرام دنيا بگذرد بلكه در حلال آن هم تا بتواند خوددارى كند كه فرمود : حلاوة الدّنيا توجب مرارة الآخرة ، شيرينى لذّات دنيا موجب تلخى عالم آخرت است . كسى به مقامات عالى آخرت و درجات منيع بهشتى نرسد جز با ترك حظوظ نفسانى و شهوت‌هاى حيوانى در عالم دنيا . و در كلمهء ديگر فرمود : أفضل الطّاعات هجر اللذّات . نيكوترين طاعتها دورى از لذّات دنيا است . كلمهء 10 - قال أمير المؤمنين عليه السّلام : لا يترك النّاس شيئا من دينهم لإصلاح دنياهم إلّا فتح ما هو أضرّ منه « 1 » . ترجمه : مردم كارى از امور دينشان را براى نفع دنياى خود ترك نمىكنند الّا آنكه درى از ضرر بيشتر به رويشان گشوده مىشود . شرح : يعنى وقتى انسان به طمع دنياى خود به معصيت و يا ترك طاعت خدا كه امر دين است پرداخت او نمىداند از جهل كه منفعت و ضرر به تقدير خداست و از خدا بايد خير و منفعت خواست نه از ترك فرمان خدا پس به واسطهء عدم توجه به خدا و اعتماد بر سعى و كوشش خود اگر نفعى هم يافت در مقابل آن نفع درى از ضرر به مراتب بيشتر به روى خود بگشايد تا معلوم شود كليه منافع و خيرات را بايد از درگاه خدا خواست نه به ترك فرمان حق و الّا عكس العمل آن زيان دنيا و دين خواهد بود ، و اگر به عكس كار دين را مقدم بر امور دنيا داشت هرچند زيانى در آن بود خدا منفعتى به مراتب بيشتر از آن ضرر به او عنايت خواهد فرمود . و در كلمهء ديگر فرمود : هركس به امر آخرتش اهتمام داشت خدا امور دنيايش را كفايت و اصلاح

--> ( 1 ) . قوله : « و در كلمه ديگر فرمود : ينبغى لمن . . . » غرر و درر آمدى ، ط نجف ، ص 355 ، س 7 ؛ و ط صيدا ، ص 264 ، س 11 ؛ و شرح آقا جمال ، ج 6 ، ص 441 ، ش 10929 . قوله : « و كسب حلال را . . . » اشاره به اين حديث شريف قدسى است : « يا احمد إن العبادة عشرة أجزاء تسعة منها فى طلب الحلال فإذا طيبت مطعمك و مشربك فأنت فى حفظى و كنفى » . ( سفينة البحار ، مادّه حلل ) .